İstanbul’da kimler yaşıyor?

Olay, her taksicinin “Memleket nere” diye sormasıyla başlayıp, taksicinin memleketi her neresiyse, İstanbul’da o ilden gelen çok çok insan olduğunu iddia etmesiyle başladı. Çok çok’un derecesi, “Kadıköy’de milyonlarca Ereğlili var”dan, 200 bin kişilik illerin İstanbul’a 2 milyon kişilik göç vermesine kadar gidebiliyor.

İstatistik Kurumu’nun verilerini kurcalarken, Neslihan kişisi ile birlikte iç göç istatistiklerine denk geldik. Diğer illerden İstanbul’a göçen ve İstanbul’un dışarı verdiği göç miktarlarını Türkiye haritası üzerinde gösteriverince, aslında İstanbul’da kimler yaşıyor ve İstanbullular aslında nerede yaşıyor sorularının cevapları daha belirgin hale geldi.

1. harita, İstanbul’da hangi ilden kaç kişi yaşadığını gösteriyor: (Tıklayınca büyük versiyonu açılıyor)

Buradaki sayılar, ikamet adresi İstanbul olan, ancak doğum yeri hanesinde başka bir il yazanların sayıları. Görüldüğü üzere Konstantinopolis’de en çok Sivaslılar var, hemen sonrasında ise Karadeniz bölgesinden gelen insanlar çoğunlukta. İstanbul’da yaşayan İstanbullular ise azınlıkta. (13 milyonda 2 milyon). İstanbul’a en az göç veren iller ise Muğla, Burdur ve Hakkari.

İkinci haritada ise nüfusa İstanbul’da kayıtlı olup da ikametgah adresi İstanbul dışında olanları gösteriyor:

İstanbul doğumlu insanlar dışarı gideceklerse, Ankara, İzmir ya da Antalya’ya gidiyorlarmış gibi görünüyor.

Haritayı, kodu ve verileri şuraya koydum, belki biri bir şeyler eklemek ister:

https://github.com/samet/istanbul-demographic-statistics

TÜİK’in verileri de şurada:

İç göç oranları

Neslihan kişisine teşekkürler, iyi uykular efendim.

Google Chrome Devfest İstanbul Etkinliği

Etkinlikte duydugum ve ilgimi ceken anahtar sozcukler sunlar, buraya not alayim.

 

1. Oturum: Bleeding Edge with HTML5 – Paul Kinlan

• @Paul_kinlan
• Details/summary tag
• input tag type range/number
• output tag
• mark tag
• input tag-x-webkit-speech
• Chrome can prerender pages (link rel prerender)
• navigator.onLine
• Gamepadconnected/Gamepadbuttondown events
• navigation.registerProtocolHandler
• webintents.org/share
• document.querySelector(‘img’)
• document.body.onpaste
• plugin free camera/mic access navigator.getUserMedia
• element.webkitRequestFullscreen
• webrtc plugin free realtime communication
Webrtc.org
Webrtc.org/code
• chromestatus.com
• Sunuma suradan erisilebilir: bleedinghtml5.appspot.com

 

 

 

 

 

2. Oturum: Making your Web Apps Accessible using HTML5 – Sam Dutton

• Chromevox
• Chromeshades

 

3. Oturum: HTML5 Web Apps – Paul Kinlan

• io-reader.com
• Kinlan-presentations.appspot.com
• Sproutcore
• Backbone.js
• Sass
• Ext js 4
• Less
• google identity toolkit
• 3dtin.com
• formfactorjs.com
• note:mir.aculo.us
• leviroutes.com
• window.requestFileSystem
• manifest=”cache.appcache”
• lawnchair simple json storage
• web workers
• modernizr
• appmator

 

4. Oturum: Developer Tools – Sam Dutton

• Samdutton.com/istanbul
• framegrabber extension
• $0
• keys($0)
• $x(“//*[@style]“)
• copy()
• $$(“li”)
• performance object in console
• konsol icinde shift enter

 

Bu da bir fotograf:

 

Sapkın Matematik

Bir seyler ogrenmek benim icin cok zevk veren, yaptigim isten tat almami saglayan bir eylem. 
Oldukten sonra mutlu olup olmayacagimi bilmiyorum, soyle bir yaklasimda bulunayim.
Yasamak:
Cok fazla fiziksel aktivite gerektiriyor, buna Fy diyelim,
Gorece az zihinsel aktivite gerektiriyor, buna da Zy diyelim.
Olmeye karar vermek:
Cok fazla zihinsel aktivite istiyor, Zo olsun bu da.
Biraz da eyleme gecmek icin fiziksel aktivite gerekli, bu da Fo olsun.
Oldukten sonra mutlu olma ihtimali P(mutlu), mutsuz olma ihtimali P(mutsuz) olsun.
Hicbir sey yapmadan yasamaya devam edersem harcayacagim toplam efor:
Ey = Fy + Zy
Olmeye karar verirsem gerekli efor:
Eo = Fo + Zo
Benim icin fiziksel aktivite ucuz, zihinsel aktivite cok pahali:
Zx >> Fx (Zx cok cok buyuktur Fx’ten)
Oldukten sonra ne olacagini bilmedigimiz icin su anki durum soyle:
P(mutlu) + P(mutsuz) = 1
Bu olasiligin ne olacagi ile ilgili herhangi bir ornek olmadigi icin, bir varsayimda bulunuyorum: (Bu bir varsayim, pek tabi yanlis olabilir)
P(mutlu) = P(mutsuz)
O halde
P(mutlu) = 1/2
P(mutsuz) = 1/2 kabul edebiliriz.
Yazi tura atmanin maliyetine bakalim:
Fiziksel aktivite cok kucuk
Zihinsel aktivite sifir. (0)
Yazi tura isleminin ihtimallerine bakalim:
P(yazi) = 1/2
P(tura) = 1/2
Bu durumda
P(mutlu) = P(mutsuz) = P(yazi) = P(tura)
Olumden sonra mutlu olup olmayacagimi ogrenmenin maliyeti Eo idi, ve yasamaya karar verirsem gereken efor olan Ey’den cok cok buyuk idi.
Yazi tura attiktan sonra ne olacagini ogrenmenin maliyeti Ep, azicik fiziksel aktivite icerdigi icin cok ucuzdu. Bu durumda:
Eo >> Ey ~= Ep (Eo cok cok buyuktur Ey’den. (Ey ile Ep yaklasik esit))
Olmenin maliyetini odedigim vakit, karsiliginda edindigim bilgi: P(mutlu)
Yazi tura atmanin maliyetini odedigimde elime gecen bilgi:P(yazi)
Yukaridan hatirlarsiniz:
P(mutlu) = P(yazi) idi.
Ayni miktarda bilgi icin Eo gibi yuksek maliyetli bir eylemi gerceklestirmek istemiyorum.
Bu durumda, oldukten sonra mutlu olup olmayacagimi ogrenmek yerine, ayni miktarda bilgi edinmemi saglayan bir baska eylemi gerceklestiriyorum, yazi tura atip hayatima devam ediyorum, odedigim maliyet minimum oluyor.

Bisikletle Boğaz Köprüsü’nden Geçtik

Dunya Cevre Gunu dolayisiyla ve Bisikletliler Dernegi’nin aldigi izin ile 3000 kadar bisikletli ile birlikte Bogaz Koprusunden gectik. Guzergah soyle idi:

 

Taksim -> Osmanbey -> Mecidiyekoy -> Gayrettepe -> Balmumcu -> Kopru -> Uskudar -> Harem

Yaklasik 19 kilometre surduk, gecen sene oldugu gibi bu sene de fena halde sicakladik. Bu sene tedbirliydik, gunes kremi surerek yola ciktik.

Fotoğrafın Özgürlüğü

Bir antropolog adayi olan Elfcan kisisi ozgur yazilimla ilgili bir bitirme tezi hazirladigini surada belirtmisti, asagida yazdiklarimi aslinda bu yaziya iki ayri yorum olarak eklemistim. Buraya da yazayim, elimin altinda dursun.

Bilginin ozgur olmasi gerektigi konusunda hemfikiriz, eskiden insanlarin esir oldugu bir cagda yasiyorduk, simdi de fikirlerin esir oldugu bir cagda yasiyoruz. Insanlar nasil kendi girisimleriyle ozgur oldularsa, ayni sekilde fikirlerin de kendi girisimlerini yaparak ozgur olacaklarina inaniyorum.

Eskiden bilgi iki turluydu, yazili ve sozlu. Simdilerde, bilgi dedigimiz meta cesitli formlarda karsimiza cikabiliyor artik, yazi, resim, fotograf, muzik, film vb. Fotografin da bir fikir eseri oldugunu ve yuklu miktarda bilgi barindirdigini kabul ettiginizi varsayarak, fotografin fikir ozgurlukleri dunyasindaki su anki yeri nedir? Yazilima yaptigim yamayi paylasabiliyorum, ancak fotografin ne kadarini paylasabiliyorum? Fotograf ne kadar ozgur?

Mesele biraz daha sikintili aslinda, yani benim cektigim fotograf bana mi ait, henuz orasi bile biraz karisik.

Mesela, meshur araba markalarindan birinin bir dergiye actigi bir dava vardi. (Diyelim ki bir dergi, kapaginda Porche, Ferrari gibi bir arabanin fotografini yayinliyor, araba firmasi da aracin tasarimi tescillidir, izin almadan kullanilamaz diye dava aciyor idi. Gosterecek bir kaynak bulamadim malesef.)

Simdi ben bu arabayi satin almis olsam, ve fotografini cekip kendi bastirdigim dergide yayinlasam, o meshur araba firmasindan izin mi alacagim? Araba benim, fotografi urettigim alet benim, dergi benim? Burada benim olmayan ne var ki izin aliyorum?

Ayni sekilde, kalabaliklarin fotografini cekmek serbest, ancak 3 kisi ve daha azinin fotografini cektikten sonra yayinlamak icin sahiplerinden izin almam gerekiyor. (Bunun nedeni, ozel hayatin gizliligi. Gazetelerde boy boy insan fotografi gorebiliyoruz, buradaki istisna, yalnizca topluma malolmus kisilerin fotografi izin almadan yayinlanabilir, mesela siyasiler, mesela sanatcilar.) Mimari tasarimlarin fotografini cekip yayinlamak izne tabi. Yani aslinda cektigim fotografta ozgur olmayan bir seyler var.

Dahasi, fotograf cekerken kullandigim alet edevat ozgur degil, tasarimi tamamen acik, evde kendim malzeme alip yapabilecegim, cirkin/kullanissiz/agir/buyuk de olsa fotograf cekebilecek kadar yetenekli bir slr tasarimi var mi, varsa ben bilmiyorum. (Mesela uzerinde ozgur yazilim gelistirebilecegim boyle bilgisayarlar var. Yani donanimi tamamen ozgur, uzerinde tamamen ozgur yazilimlar kosan, editoru ozgur, derleyicisi ozgur bir bilgisayar var, ama boyle bir fotograf makinasi yok.) Bir yanda Camera Obscura var ve bu tarz aletlerle beni deli eden fotograflar ceken insanlar var. Ote yanda da pahali bir dslr alip hemencecik fotograf cekmeye kosabilme istegi var.

Bir yandan da, ozgur filmler var. Yani adam almis kamerayi, film cekmis, sonra filmi yayinladiktan sonra filme ait sekanslari ozgur birakiyor, sen alip o goruntuleri istedigin yerde kullanabiliyorsun. Ne guzel degil mi? Burasi senin photoshop icin verdigin ornege denk dusuyor sanirim.

Fotografin tam bagimsizligi biraz sikintili geliyor bana, simdilik.

 Iyi uykular dilerim.

Bisiklete Bindim Heyo!

Bugun Neslihan kisisi ile birlikte bisiklete bindim, guzergah:

Maslak-Istinye-Sahilden Besiktas-Barbaros-4. levent

Ortalama 9 km/sa ile surerek toplam 20.3 km surmusuz. 2 saat 14 dakika boyunca pedal cevirmisiz.

Schrödinger’in Kaplumbağası

Ofiste 2 su kaplumbagamiz var, isimlerini bilmiyorum.

Gecen hafta, haftasonu tatili 3 gun olunca, kaplumbagalara yem verebilmek icin soyle bir duzenek icat ettik:
Yemleri ofisteki test telefonlarina yapistirdigimiz bir kagidin icine koyduk, telefonlari uzun uzun caldirinca, titresim ile yeterli miktarda yem akvaryuma dokuluyorlar.
Bu sekilde haftasonu yem problemini cozmus olduk.
Simdi kuramsal bir duzenek hazirlayalim. Bu defa iki tane degil bir tane kaplumbagamiz olsun. Bu kaplumbaga, bir gun ac kalinca olebiliyor, ancak aclik disinda hicbir nedenden olmuyor olsun. Yine telefona bagladigimiz kagida yem koyalim, bu telefonu da cuma gunu sarjetmeden gidelim, cok az sarji oldugunu varsayalim.
Bu duzenekte, yemin bagli oldugu telefonu caldirmadan, kaplumbagaya yem veremiyoruz, telefon etmezsek, kaplumbagamiz biz arayincaya kadar
acliktan olmus olabilir, bilemiyoruz. Telefonu caldirinca, telefon yeterince yem dokecek kadar dayanabilir, ya da kaplumbaganin acliktan olmesine sebep olacak sekilde, yeterince yem dokemeden kapanabilir.
Cumartesi gunu kaplumbagaya telefon edersek, olecegini biliyoruz, ancak telefon etmezsek, cumartesi gunu kaplumbagamiz bizim icin ayni anda hem canli, hem de olu oluyor.
Cok yasa kuantum fizigi, huzur icinde yat Erwin Schrödinger.